طرح جامع فولاد کشور

مطالعات طرح جامع فولاد کشور – پایش سال ۱۴۰۴

چکیده

صنعت فولاد به عنوان یکی از ارکان اساسی توسعه اقتصادی و زیرساخت‌های صنعتی، همواره نقشی محوری در معادلات جهانی ایفا کرده است.

بر اساس آخرین اطلاعات انجمن جهانی فولاد (worldsteel)، تولید جهانی فولاد خام در سال ۲۰۲۵ به ۱ میلیارد و ۸۴۹ میلیون تن می‌رسد. که نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۲ درصد کاهش داشته است.

این کاهش عمدتاً ناشی از افت تولید چین به عنوان بزرگترین تولیدکننده فولاد جهان بوده است. با این حال، پیش‌بینی می‌شود تولید جهانی فولاد در سال ۲۰۲۶ با رشد ۱ درصدی به حدود ۱ میلیارد و ۸۶۹ میلیون تن برسد. و در این میان، منطقه آسیا با سهم ۷۳ درصدی همچنان مسلط‌ترین قطب تولید فولاد در جهان محسوب می‌شود. کشورهای چین، هند، آمریکا، ژاپن و روسیه به ترتیب بزرگترین تولیدکنندگان فولاد در سال ۲۰۲۵ بوده‌اند.

جمهوری اسلامی ایران نیز با تولید ۳۱.۸ میلیون تن در سال ۲۰۲۵، رتبه دهم جهان را به خود اختصاص می‌دهد. و با تولید ۳۲.۱ میلیون تن در سال ۱۴۰۴، جایگاه خود را در میان ده تولیدکننده برتر فولاد جهان تثبیت کرده است. این مقاله با به‌روزرسانی دیتاهای طرح جامع فولاد کشور تا سال ۱۴۰۴، به بررسی وضعیت تولید و مصرف فولاد در جهان. جایگاه ایران در بازار جهانی و چالش‌ها و فرصت‌های پیش روی این صنعت استراتژیک می‌پردازد.

کلیدواژه‌ها: طرح جامع فولاد، تولید فولاد جهانی، انجمن جهانی فولاد، ایران، چین، مصرف فولاد

۱. مقدمه

صنعت فولاد به عنوان یکی از بنیادی‌ترین صنایع هر کشور، نقشی حیاتی در توسعه زیرساخت‌ها، صنایع ماشین‌سازی، ساختمان‌سازی. و بسیاری از بخش‌های دیگر اقتصاد ایفا می‌کند. تولید جهانی فولاد از حدود ۲۸ میلیون تن در سال ۱۹۰۰ به بیش از ۱.۸ میلیارد تن در سال ۲۰۲۵ می‌رسد. که نشان‌دهنده رشد بیش از ۶۵ برابری این صنعت در طول یک قرن اخیر می‌باشد. و این رشد چشمگیر، حکایت از اهمیت روزافزون فولاد در فرآیند توسعه اقتصادی کشورها دارد.

طرح جامع فولاد کشور

بر اساس گزارش انجمن جهانی فولاد (worldsteel)، تولید جهانی فولاد خام در سال ۲۰۲۴ حدود ۱ میلیارد و ۸۸۵ میلیون تن بوده است. این رقم در سال ۲۰۲۵ با کاهش ۲ درصدی به ۱ میلیارد و ۸۴۹ میلیون تن رسید. پیش‌بینی می‌شود تولید جهانی فولاد در سال ۲۰۲۶ با رشد ۱ درصدی به حدود ۱ میلیارد و ۸۶۹ میلیون تن برسد. و این نوسانات عمدتاً تحت تأثیر تغییرات تولید در کشور چین به عنوان بزرگترین تولیدکننده فولاد جهان قرار دارد.

در این مقاله، ابتدا وضعیت تولید جهانی فولاد، روند تاریخی آن و سهم مناطق مختلف بررسی می‌شود. در ادامه، وضعیت تولید در کشورهای منتخب و به‌ویژه ایران مورد تحلیل قرار می‌گیرد. سپس مصرف جهانی فولاد، مصرف سرانه و عوامل مؤثر بر آن مورد ارزیابی واقع می‌شود. در نهایت، چالش‌ها و چشم‌انداز صنعت فولاد ایران با توجه به اهداف طرح جامع فولاد کشور بررسی می‌گردد.

۲. تولید جهانی فولاد

۲.۱. روند تاریخی تولید فولاد

بر اساس داده‌های انجمن جهانی فولاد و گزارش‌های سازمان همکاری اقتصادی و توسعه (OECD). تولید جهانی فولاد در طول یک قرن گذشته رشد چشمگیری داشته است. این رشد در دهه‌های ۱۹۵۰ و ۱۹۶۰ میلادی به اوج خود رسید و پس از آن با نوسانات مختلفی همراه بوده است.

طرح جامع فولاد کشور

در بازه زمانی ۱۹۹۰ تا ۲۰۲۵، تولید جهانی فولاد با شتاب قابل‌توجهی افزایش یافته است. با این حال، در سال ۲۰۲۵ تولید جهانی فولاد نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۲ درصد کاهش دارد. که عمدتاً ناشی از افت تولید در کشور چین به دلیل رکود بخش مسکن و کاهش تقاضای داخلی بوده است.

۲.۲. تولید فولاد به تفکیک روش‌های تولید

طی سال‌های اخیر، نزدیک به ۷۰ درصد از تولید جهانی فولاد با استفاده از سنگ آهن و کک. در کوره بلند و روش کنورتور اکسیژنی (BOF) انجام شده است. حدود ۳۰ درصد از تولید نیز به روش احیای مستقیم و در کوره قوس الکتریکی (EAF). با استفاده از قراضه و آهن اسفنجی صورت گرفته است.

سهم روش کنورتور اکسیژنی در سال‌های اخیر روندی افزایشی دارد، در حالی که سهم کوره قوس الکتریکی کاهش یافته است. این موضوع نشان‌دهنده تمایل بیشتر کشورها به استفاده از روش‌های تولید مبتنی بر سنگ آهن به دلیل محدودیت‌های تأمین قراضه و هزینه‌های بالای آن می‌باشد. در منطقه خاورمیانه به دلیل دسترسی به گاز طبیعی ارزان‌قیمت، بیش از ۹۳ درصد از تولید فولاد در کوره‌های قوس الکتریکی صورت می‌گیرد.

۲.۳. تولید فولاد به تفکیک مناطق

بر اساس گزارش انجمن جهانی فولاد و داده‌های OECD، منطقه آسیا با سهم ۷۳ درصدی از تولید جهانی فولاد. سلطه بی‌چون و چرای خود را در این صنعت حفظ کرده است. این سهم به مراتب بالاتر از سهم این منطقه از مصرف جهانی فولاد (۶۸ درصد) است. که نشان‌دهنده نقش صادراتی گسترده آسیا در بازارهای جهانی می‌باشد.

بر اساس گزارش OECD Steel Outlook 2026، تولید فولاد در مناطق مختلف جهان در سال‌های ۲۰۲۵، ۲۰۲۶. و پیش‌بینی سال ۲۰۳۰ به شرح جدول زیر است:

همان‌طور که در جدول مشاهده می‌شود، تولید فولاد در منطقه خاورمیانه از ۵۷ میلیون تن در سال ۲۰۲۵. به ۵۷.۴ میلیون تن در سال ۲۰۲۶ و ۷۳.۱ میلیون تن در سال ۲۰۳۰ افزایش خواهد یافت.

طرح جامع فولاد کشور

سهم تولید فولاد در منطقه آسیا از ۳۷ درصد در سال ۱۹۹۵ به ۷۱ درصد در سال ۲۰۱۸ افزایش یافت. و بر اساس داده‌های OECD، این سهم در سال ۲۰۲۵ به ۷۳ درصد رسیده است. در مقابل، سهم اروپا و آمریکا از تولید جهانی فولاد به شدت کاهش یافته است. سهم اروپا در سال ۲۰۲۵ حدود ۷ درصد و سهم آمریکای شمالی حدود ۶ درصد از کل تولید جهانی بوده است.

۳. تولید فولاد در کشورهای منتخب

۳.۱. کشور چین – غول بی‌رقابت فولاد جهان

کشور چین با تولید ۹۶۰.۸ میلیون تن فولاد در سال ۲۰۲۵، سهم ۵۲ درصدی از تولید جهانی را به خود اختصاص می‌دهد. این میزان تولید، بیش از مجموع تولید ۱۲ کشور بزرگ بعدی است و نشان‌دهنده سلطه بی‌نظیر چین در صنعت فولاد جهان می‌باشد.

با این حال، تولید فولاد چین در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۴.۴ درصد کاهش دارا می‌باشد. که عمدتاً به دلیل رکود بخش مسکن و کاهش تقاضای داخلی و همچنین تأثیر تعرفه‌های اعمالی توسط آمریکا بوده است. پیش‌بینی می‌شود تولید فولاد چین تا سال ۲۰۳۰ به حدود ۹۳۱ میلیون تن کاهش یابد.

۳.۲. کشور هند – دومین تولیدکننده بزرگ

هند با تولید ۱۶۴.۹ میلیون تن فولاد در سال ۲۰۲۵، دومین تولیدکننده بزرگ فولاد جهان محسوب می‌شود. تولید فولاد این کشور در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ حدود ۱۰.۴ درصد افزایش داشته است. که نشان‌دهنده رشد سریع صنعت فولاد در این کشور می‌باشد.

پیش‌بینی می‌شود تولید فولاد هند تا سال ۲۰۳۰ به ۲۰۸.۳ میلیون تن برسد که نشان‌دهنده افزایش حدود ۴۰ میلیون تنی در این بازه زمانی است. این رشد ناشی از شهرنشینی سریع، توسعه زیرساخت‌ها و سیاست‌های حمایتی دولت هند در بخش تولید و صنعت می‌باشد.

۳.۳. سایر تولیدکنندگان برتر

بر اساس داده‌های انجمن جهانی فولاد، ده تولیدکننده برتر فولاد در سال ۲۰۲۵ به شرح زیر هستند:

۳.۴. تولید فولاد در منطقه خاورمیانه

منطقه خاورمیانه طی سال‌های اخیر رشد قابل‌توجهی در تولید فولاد داشته است. بر اساس داده‌های OECD، تولید فولاد در این منطقه از ۱۶.۶ میلیون تن در سال ۲۰۰۸. به حدود ۵۷ میلیون تن در سال ۲۰۲۵ رسیده است. پیش‌بینی می‌شود تولید فولاد در این منطقه تا سال ۲۰۳۰ به ۷۳.۱ میلیون تن افزایش یابد.

عمده‌ترین تولیدکنندگان فولاد در خاورمیانه عبارتند از ایران، عربستان سعودی، امارات متحده عربی و قطر. کشور ایران با تولید حدود ۳۲ میلیون تن در سال ۱۴۰۴، نزدیک به ۷۰ درصد از سهم تولید فولاد این منطقه را در اختیار دارد. و رتبه دهم جهان را در تولید فولاد به خود اختصاص داده است.

۴. صنعت فولاد ایران – جایگاه و عملکرد

۴.۱. جایگاه ایران در تولید جهانی فولاد

بر اساس داده‌های انجمن جهانی فولاد و تأیید مقامات صنعتی کشور، ایران با تولید ۳۲.۱ میلیون تن فولاد در سال ۱۴۰۴. رتبه دهم جهان را در تولید فولاد خام به خود اختصاص داده است. این میزان تولید، سهمی معادل ۱.۷ درصد از کل تولید جهانی فولاد را به خود اختصاص می‌دهد.

طرح جامع فولاد کشور

با این حال، اختلاف نظرهایی در مورد رتبه دقیق ایران وجود دارد. در گزارش انجمن جهانی فولاد، کشور ویتنام با تولید ۲۴.۷ میلیون تن در سال ۲۰۲۵ و رشد ۱۰ درصدی در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶. تهدیدی برای جایگاه ایران محسوب می‌شود. رئیس انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی ایران، دکتر مهدی محمدی، با رد گزارش انجمن جهانی فولاد که ویتنام را در جایگاه دهم قرار می‌دهد. اعلام کرد که ایران در سه‌ماهه پایانی سال ۱۴۰۴ (مطابق با سه‌ماهه اول ۲۰۲۶). ۷ میلیون و ۲۶۰ هزار تن فولاد تولید کرده است که ۸۶۰ هزار تن بیشتر از تولید ویتنام در همین دوره بوده است. بر اساس این داده‌ها، ایران همچنان در جایگاه دهم جهان قرار دارد.

۴.۲. تولید فولاد ایران در سال ۱۴۰۴

بر اساس گزارش‌های منتشر شده، تولید فولاد ایران در سال ۱۴۰۴ به ۳۲.۱ میلیون تن رسیده است. که برابر با میزان تولید سال ۱۴۰۲ بوده و نشان‌دهنده بازگشت به سطح تولید پس از افت سال ۱۴۰۳ می‌باشد. انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران رشد ۶.۲ درصدی تولید فولاد میانی را در سال ۱۴۰۴ گزارش کرده است. که با وجود محدودیت‌های انرژی، نشان‌دهنده پایداری و تاب‌آوری صنعت فولاد کشور می‌باشد.

ظرفیت اسمی تولید فولاد کشور حدود ۳۳ میلیون تن در سال برآورد شده است. با این حال، نرخ بهره‌برداری از این ظرفیت‌ها در سال ۱۴۰۴ حدود ۶۳ درصد بوده است. که عمدتاً به دلیل محدودیت‌های تأمین انرژی (برق و گاز طبیعی) می‌باشد. فعالان صنعت معتقدند در صورت رفع محدودیت‌های انرژی، این نرخ می‌تواند به طور قابل‌توجهی افزایش یابد.

۴.۳. تولید آهن اسفنجی (DRI) در ایران

ایران در زمینه تولید آهن اسفنجی (DRI) جایگاه ویژه‌ای در جهان دارد. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، ایران در سال ۲۰۲۵ با تولید ۳۷.۲ میلیون تن آهن اسفنجی. نزدیک به یک‌چهارم از کل تولید جهانی این محصول استراتژیک را به خود اختصاص داده است. گروه فولاد مبارکه به‌عنوان بزرگترین تولیدکننده آهن اسفنجی در جهان، با تولید سالانه ۱۲ میلیون تن آهن اسفنجی، نقش کلیدی در این جایگاه دارد.

۴.۴. گروه فولاد مبارکه – پیشران صنعت فولاد ایران

شرکت فولاد مبارکه اصفهان به‌عنوان بزرگترین شرکت صنعتی ایران با ارزشی بالغ بر ۶۰۰ هزار میلیارد تومان در بازار سرمایه. نقش محوری در صنعت فولاد کشور ایفا می‌کند. این مجموعه بزرگترین تولیدکننده ورق‌های فولادی تخت در خاورمیانه و شمال آفریقا محسوب می‌شود.

گروه فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۳ موفق به تولید ۱۰ میلیون و ۳۳ هزار تن شد. بر اساس گزارش‌های منتشر شده، تولید فولاد خام گروه فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۴. به ۱۰ میلیون و ۸۷۸ هزار و ۷۶۲ تن رسیده است که یک رکورد تاریخی محسوب می‌شود.

ظرفیت تولید سالانه گروه فولاد مبارکه به شرح زیر است:

• ۱۷.۵ میلیون تن گندله
• ۱۲.۱ میلیون تن آهن اسفنجی
• ۱۰.۳ میلیون تن تختال (که ۶.۵ میلیون تن آن به ورق گرم، ۱.۷ میلیون تن به ورق سرد، گالوانیزه و رنگی تبدیل می‌شود)

۵. مصرف جهانی فولاد

۵.۱. مصرف ظاهری فولاد در جهان

مصرف ظاهری فولاد در جهان بر اساس رابطه مصرف ظاهری = تولید + واردات – صادرات محاسبه می‌شود. بر اساس گزارش انجمن جهانی فولاد (Short Range Outlook – اکتبر ۲۰۲۵). تقاضای جهانی فولاد در سال ۲۰۲۵ نسبت به سال ۲۰۲۴ تقریباً ثابت بوده و به حدود ۱ میلیارد و ۷۵۰ میلیون تن رسیده است.

پیش‌بینی می‌شود تقاضای جهانی فولاد در سال ۲۰۲۶ با رشد ۱.۳ درصدی به حدود ۱ میلیارد و ۷۷۳ میلیون تن برسد. این رشد ملایم ناشی از بهبود شرایط اقتصادی، کاهش ریسک‌های ژئوپلیتیکی و افزایش سرمایه‌گذاری در بازارهای نوظهور است.

۵.۲. مصرف فولاد به تفکیک مناطق

بر اساس داده‌های انجمن جهانی فولاد، منطقه آسیا بیشترین سهم از مصرف جهانی فولاد را به خود اختصاص داده است. سهم آسیا از مصرف جهانی فولاد از حدود ۴۳ درصد در سال ۱۹۹۵ به حدود ۶۸ درصد در سال‌های اخیر افزایش یافته است. این افزایش نشان‌دهنده رشد سریع اقتصادی و توسعه زیرساخت‌ها در کشورهای آسیایی به‌ویژه چین و هند می‌باشد.

در مقابل، سهم اروپا و آمریکای شمالی از مصرف جهانی فولاد در این دوره به شدت کاهش یافته است. سهم اروپا به حدود ۱۳ درصد و سهم آمریکای شمالی به حدود ۹.۵ درصد از کل مصرف جهانی کاهش یافته است. سهم خاورمیانه از مصرف جهانی فولاد نیز با افزایش همراه بوده و از حدود ۲ درصد در سال ۱۹۹۵ به حدود ۳.۴ درصد رسیده است.

۵.۳. مصرف سرانه فولاد و رابطه آن با توسعه اقتصادی

مصرف سرانه فولاد یکی از شاخص‌های مهم برای سنجش میزان توسعه‌یافتگی کشورها محسوب می‌شود. بررسی‌های اقتصادی نشان می‌دهد که رابطه بین مصرف سرانه فولاد و درآمد سرانه در کشورهای در حال توسعه و توسعه‌یافته متفاوت است.

بر اساس برآوردهای اقتصادی، در کشورهای در حال توسعه، یک درصد افزایش درآمد سرانه، مصرف سرانه فولاد را به میزان ۱.۰۲۴ درصد افزایش می‌دهد. این نشان‌دهنده نقش حیاتی فولاد در فرآیند توسعه و صنعتی‌سازی این کشورها است.

در مقابل، در کشورهای توسعه‌یافته، یک درصد افزایش درآمد سرانه، مصرف سرانه فولاد را به میزان ۰.۴۷ درصد کاهش می‌دهد. این پدیده نشان‌دهنده اشباع شدن تقاضای فولاد در کشورهای توسعه‌یافته و حرکت آنها به سمت اقتصادهای خدماتی و مبتنی بر دانش است. به عبارت دیگر، کشورها در ابتدای مسیر توسعه، مصرف فولاد بالایی دارند. و پس از رسیدن به سطح معینی از توسعه، از مصرف فولاد خود می‌کاهند.

۶. چالش‌ها و چشم‌انداز صنعت فولاد ایران

۶.۱. محدودیت‌های انرژی

یکی از مهم‌ترین چالش‌های پیش روی صنعت فولاد ایران، محدودیت‌های تأمین انرژی (برق و گاز طبیعی) است. نرخ بهره‌برداری از ظرفیت‌های تولید فولاد کشور در سال ۱۴۰۴ حدود ۶۳ درصد بوده است که نشان‌دهنده تأثیر قابل‌توجه این محدودیت‌ها بر تولید می‌باشد. فعالان صنعت تأکید دارند که تأمین پایدار انرژی، پیش‌نیاز اصلی برای بهره‌برداری از حداکثر ظرفیت تولید است.

گروه فولاد مبارکه برای کاهش وابستگی به شبکه برق سراسری، طرح احداث نیروگاه خورشیدی با ظرفیت ۲۵۰ مگاوات را در دستور کار قرار دارد. که پیش‌بینی می‌شود بخش قابل‌توجهی از کمبود برق این شرکت را جبران کند.

۶.۲. تهدیدات امنیتی و حملات سایبری و فیزیکی

در تاریخ ۲۷ مارس ۲۰۲۶ (۷ فروردین ۱۴۰۵)، حملاتی علیه تأسیسات فولاد مبارکه و فولاد خوزستان صورت گرفت که موجب اختلال در تولید شد. با این حال، مقامات صنعت فولاد کشور تأکید کرده‌اند که با وجود خسارت‌های وارد شده، توقف کامل تولید رخ نداده. و با استفاده از توان داخلی، بازسازی تأسیسات آسیب‌دیده در کمتر از ۹ ماه امکان‌پذیر خواهد بود.

۶.۳. چشم‌انداز تولید ۵۵ میلیون تنی

طرح جامع فولاد کشور، تولید ۵۵ میلیون تن فولاد را در افق سال ۱۴۰۴ هدف‌گذاری کرده بود. با این حال، تحقق این هدف با چالش‌های جدی مواجه است. و برخی فعالان صنعت نسبت به انحراف از طرح جامع فولاد و عدم توازن در زنجیره تأمین هشدار داده‌اند.

بر اساس آخرین داده‌ها، تولید فولاد ایران در سال ۱۴۰۴ به ۳۲.۱ میلیون تن رسیده است که فاصله قابل‌توجهی با هدف ۵۵ میلیون تنی دارد. برای تحقق این هدف، نیاز به سرمایه‌گذاری گسترده در بخش‌های مختلف زنجیره فولاد از جمله معدن، حمل‌ونقل، انرژی و توسعه زیرساخت‌ها وجود دارد.

۶.۴. فرصت‌های پیش رو

با وجود چالش‌ها، صنعت فولاد ایران از فرصت‌های قابل‌توجهی نیز برخوردار است:

• دسترسی به گاز طبیعی ارزان‌قیمت که مزیت رقابتی بزرگی در تولید فولاد به روش احیای مستقیم (DRI) محسوب می‌شود
• جایگاه برتر در تولید آهن اسفنجی با سهم یک‌چهارم از تولید جهانی
• موقعیت استراتژیک جغرافیایی برای دسترسی به بازارهای هدف صادراتی
• نیروی کار ماهر و متخصص در صنعت فولاد
• ظرفیت بالای تولید که با رفع محدودیت‌های انرژی قابل افزایش است

۷. نتیجه‌گیری

بر اساس آخرین داده‌های انجمن جهانی فولاد و گزارش‌های معتبر بین‌المللی. صنعت فولاد جهان در سال ۲۰۲۵ با تولید حدود ۱ میلیارد و ۸۴۹ میلیون تن. همچنان یکی از ارکان اصلی اقتصاد جهانی محسوب می‌شود. با وجود کاهش ۲ درصدی تولید در این سال، پیش‌بینی می‌شود تولید جهانی فولاد در سال ۲۰۲۶. با رشد ۱ درصدی به حدود ۱ میلیارد و ۸۶۹ میلیون تن برسد.

نخست، منطقه آسیا با سهم ۷۳ درصدی از تولید جهانی فولاد، همچنان سلطه بی‌نظیر خود را در این صنعت حفظ کرده است. و کشور چین با تولید ۹۶۰.۸ میلیون تن (۵۲ درصد از کل جهانی)، بزرگترین تولیدکننده فولاد جهان محسوب می‌شود.

دوم، کشور هند با تولید ۱۶۴.۹ میلیون تن و رشد ۱۰.۴ درصدی، دومین تولیدکننده بزرگ فولاد است. و پیش‌بینی می‌شود تولید آن تا سال ۲۰۳۰ به ۲۰۸ میلیون تن برسد.

سوم، ایران با تولید ۳۲.۱ میلیون تن فولاد در سال ۱۴۰۴، رتبه دهم جهان را به خود اختصاص داده است. و با تولید ۳۷.۲ میلیون تن آهن اسفنجی (نزدیک به یک‌چهارم تولید جهانی)، جایگاه برتری در این محصول استراتژیک دارد.

چهارم، گروه فولاد مبارکه با تولید ۱۰ میلیون و ۸۷۸ هزار تن فولاد خام در سال ۱۴۰۴، رکورد تاریخی جدیدی را به ثبت رسانده. و بزرگترین تولیدکننده آهن اسفنجی در جهان محسوب می‌شود.

پنجم، تقاضای جهانی فولاد در سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۷۵ میلیارد تن بوده و پیش‌بینی می‌شود. در سال ۲۰۲۶ با رشد ۱.۳ درصدی به ۱.۷۷۳ میلیارد تن برسد.

ششم، با وجود دستاوردهای چشمگیر، صنعت فولاد ایران با چالش‌هایی نظیر محدودیت‌های تأمین انرژی (نرخ بهره‌برداری ۶۳ درصد). تهدیدات امنیتی و فاصله با هدف ۵۵ میلیون تنی طرح جامع فولاد مواجه است.

هفتم، با توجه به روندهای جهانی و پتانسیل‌های موجود، تمرکز بر رفع محدودیت‌های انرژی. تکمیل زنجیره ارزش فولاد و توسعه صادرات محصولات با ارزش‌افزوده بالا. می‌تواند نقش مؤثری در تحقق اهداف صنعت فولاد کشور و تثبیت جایگاه ایران در میان ده تولیدکننده برتر فولاد جهان ایفا کند.

منابع و مآخذ

World Steel Association (worldsteel). 2026 Press Releases – June 2026 Crude Steel Production. Available at: https://worldsteel.org. [آمار تولید فولاد خام در ژوئن ۲۰۲۶ (۱۵۵.۷ میلیون تن)، می ۲۰۲۶ (۱۵۷.۹ میلیون تن) و دسامبر ۲۰۲۵ (۱۳۹.۶ میلیون تن)]

OECD. Steel Market and Industry Prospects – OECD Steel Outlook 2026. Available at: https://www.oecd.org. [جدول تولید جهانی فولاد به تفکیک منطقه در سال‌های ۲۰۲۵، ۲۰۲۶ و ۲۰۳۰، سهم ۷۳ درصدی آسیا از تولید جهانی]

Visual Capitalist. Ranked: The World’s Largest Steel-Producing Countries (2025). Available at: https://elements.visualcapitalist.com. [آمار تولید فولاد ۱۰ کشور برتر جهان در سال ۲۰۲۵ شامل چین (۹۶۰.۸ Mt)، هند (۱۶۴.۹ Mt)، ایران (۳۱.۸ Mt) و رتبه دهم ایران]

Tempo.co. Top Countries That Produce the Most Steel: China, India, and More. June 2026. Available at: https://en.tempo.co. [آمار تولید فولاد کشورهای برتر جهان در سال ۲۰۲۵ و سهم ۵۲ درصدی چین از تولید جهانی]

World Steel Association (worldsteel). Short Range Outlook – October 2025. Available at: https://worldsteel.org. [پیش‌بینی تقاضای جهانی فولاد در سال ۲۰۲۵ (۱.۷۵ میلیارد تن) و ۲۰۲۶ (۱.۷۷۳ میلیارد تن)]

Press TV. L’acier iranien toujours au dixième rang mondial en 2026. May 2026. Available at: http://french.presstv.ir. [تولید ۷.۲۶ میلیون تنی ایران در سه‌ماهه اول ۲۰۲۶، ظرفیت اسمی ۳۳ میلیون تن و نرخ بهره‌برداری ۶۳ درصد]

SteelRadar. Iran objects to World Steel Association data: “We maintain our 10th place ranking”. Available at: https://www.steelradar.com. [اعتراض انجمن تولیدکنندگان فولاد آلیاژی ایران به گزارش worldsteel، تولید ۷.۲۶ میلیون تنی ایران در سه‌ماهه پایانی ۱۴۰۴]

خبرگزاری جمهوری اسلامی (ایرنا). بازگشت به تولید ۳۲ میلیون تنی فولاد ایران در سال ۱۴۰۴. Available at: https://www.irna.ir. [تولید ۳۲.۱ میلیون تنی فولاد ایران در سال ۱۴۰۴]

انجمن تولیدکنندگان فولاد ایران. آمار تولید فولاد سال ۱۴۰۴. Available at: https://steeliran.org. [رشد ۶.۲ درصدی تولید فولاد میانی در سال ۱۴۰۴]

شرکت فولاد مبارکه اصفهان. افزایش میزان تولید سالانه گروه فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۴ به‌شرط تأمین انرژی مورد نیاز. Available at: https://www.msc.ir. [تولید سالانه ۱۰.۳ میلیون تن تختال، ۱۲.۱ میلیون تن آهن اسفنجی، ۱۷.۵ میلیون تن گندله]

خبرگزاری مهر. روایت رکوردشکنی‌های فولاد مبارکه در سال دشوار ۱۴۰۴. August 2026. Available at: https://www.mehrnews.com. [تولید ۱۰ میلیون و ۸۷۸ هزار و ۷۶۲ تنی فولاد خام گروه فولاد مبارکه در سال ۱۴۰۴]

خبرگزاری تسنیم. انحراف از طرح جامع فولاد؛ تولید ۵۵ میلیون تن در افق ۱۴۰۴ محقق نشد. Available at: https://www.tasnimnews.com. [هشدار نسبت به انحراف از طرح جامع فولاد و عدم توازن در زنجیره تأمین]

AME Research. World Steel Production Outlook 2025-2026. Available at: https://direct.amegroup.com. [پیش‌بینی رشد ۱.۶ درصدی تولید جهانی فولاد در سال ۲۰۲۶]

IndexBox. World Steel Production July 2026: Global Output Falls 0.5%. Available at: https://www.indexbox.io. [آمار تولید جهانی فولاد در ژوئیه ۲۰۲۶ (۱۴۹.۲ میلیون تن)]